top
Saffloerolie
Olie en vet
Saffloerolie
 
Safloerolie

Saffloerolie

Saffloerolie wordt gemaakt uit de dopvruchten van de saffloer (Carthamus tinctorius), net als de zonnebloem een plant uit de composieten- of asterfamilie.

De saffloerzaden bevatten normaal gesproken slechts 30% olie. Er zijn al cultivars ontwikkeld en verbouwd met een hoger oliepercentage, zoals de Oker, die 45% olie bevat. Daarbij lijkt het niet op te houden. Er zijn al lijnen ontwikkeld met 55% olie.

Saffloerolie is in veel opzichten vergelijkbaar met en inwisselbaar voor zonnebloemolie. Het is een heldere goudgele olie met een zachte, neutrale smaak die een prima keus kan zijn voor koude bereidingen. Vooral saffloerolie van het linolzuurtype met een hoog percentage (75% of meer) meervoudig onverzadigde vetzuren. Saffloerolie van het oliezuurtype bevat slechts een geringe hoeveelheid enkelvoudig onverzadigde vetzuren, maar heeft een hoog rookpunt, m.a.w. is geschikt om mee te frituren. Elk is afkomstig van een ander soort saffloer. Saffloer van het laatste type wordt het meest verbouwd. De 'high oleic' saffloerolie heeft een rookpunt dat ver boven 200° ligt, tot wel 230°.

Eén van de kenmerken van saffloerolie is dat het temperatuur-stabiel is, en daardoor zeer geschikt om als olie gebruikt te worden in producten die gekoeld of diepgevroren worden. Saffloerolie is ook geschikter als olie in margarines dan sojaolie

Practische zaken

Aankoop en verkrijgbaarheid

Saffloerolie is er verscheidene kwaliteiten, onder meer koudgeperst en ongeraffineerd. Een richtprijs voor biologische saffloerolie is rond €3,00 voor een halve liter en €4,50 voor een liter. Niet-biologische, geraffineerde zonnebloemolie is er al voor iets meer dan €1,00 per liter.

Houdbaarheid (bewaaradvies)

In zijn algemeenheid is het het best om vet-houdende producten koel (onder 20°) en donker te bewaren. Zonnebloemolie is dan hoogstens 12 maanden houdbaar.

slotregel

Oorsprong en verspreiding

De belangrijkste saffloerproducerende landen zijn India, Mexico en de Verenigde Staten, die vieren meer dan driekwart van de wereldproductie voor rekening nemen, waarvan het leeuwendeel oliezuur-rijke variëteiten betreft.

Hoewel saffloer al meer dan 4,000 jaar geleden in de Vruchtbare Halve Maan gedomesticeerd is, en de teelt sindsdien over vrijwel alle continenten verspreid is, is de com merciële teelt veel jonger, en is die van saffloer als oliezaadgewas pas in de jaren 1950 begonnen. 5)

Lees over de geschiedenis van saffloer op de pagina saafloer.

Taalkundige aspecten, etymologie

Het woord saffloer komt via het Franse saflor en het Italiaanse saffiore, waarin net als in het Engelse word safflower het woord voor 'bloem' is begrepen. De Arabische oorsprong luidt al' usfur'

Benamingen in diverse talen

engels
safflower oil
frans
huile de carthame
italiaans
olio di cartamo
duits
färberdistelöl
spaans
aceite de cártamo
 
slotregel

Gezondheidsaspecten

Voedingswaarde, gezondheidsrisico's

Standaard saffloerolie bestaat voor 15-20% uit oliezuur en 70-75% uit linolzuur (omega-6). Koudgeperste saffloerolie bevat vitaminen (zoals K) en bio-actieve stoffen die verloren gaan bij verwarming boven 30°

Er is een trend gaande om producten met veel omega's te nuttigen, maar overdrijf dat niet. Door stapeling kan omega-6 ontstekingsprocessen in het lichaam bewerkstelligen. Nog meer waakzaamheid vraagt de temperatuur. Onverzadigde olië die veel linolzuur bevatten, kunnen toxisch worden bij te hoge verhitting, en niet alleen bij te hoge temperatuur maar ook bij herhaaldelijke verhitting, zoals bij frituren gebeurt.

Niet-geraffineerde olie is geschikt voor gebruik in salades, maar niet voor hete bereidingen. Geraffineerde zonnebloemolie wel, vooral types met een hoog oliezuurgehalte. Deze worden onder meer gebruikt bij de bereiding van (voorgefrituurde) frites en chips.

Samenstelling per 100 gram rauw product

884
kcal
(3700 kJoule)
100
gram
vet
6,2
gram
verzadigd
14,3
gram
enkelvoudig onverzadigd
74,6
gram
meervoudig onverzadigd
0
mg
omega-3
14350
mg
omega-6
Vitamines
34,1
mg
vitamine E
 
7,1
mg
vitamine K
 
Vetzuren (afhankelijk van het type olie)
6-10
%
palmitinezuur
2-11
%
stearinezuur
16-75
%
oliezuur
tot 90
%
linolzuur
 
slotregel

Bronvermelding update mei 2025

1 Saffloer | Etymologiebank P.A.F. van Veen, Van Dale etymologisch woordenboek 2 Het digitaal saffloermuseum | The benoba historical museum, Yamagata university, Japan 3 Safflower | Joseph R. Smith 1996 AOCS Press 4 Safflower oil 70% oleic, Nutritionfacts (voedingswaarde) | Nutritiondata op Self.com (link verouderd, tabellen door Self opgeheven - zoek brongegevens op de USDA-site : https://fdc.nal.usda.gov/food-search )
5 DNA sequence diversity and the origin of cultivated safflower (Carthamus tinctorius L.; Asteraceae | Chapman MA, Burke JM. ). BMC Plant Biol. 2007 Nov 6;7:60. doi: 10.1186/1471-2229-7-60. PMID: 17986334; PMCID: PMC2241619.n